Elegancja tkwi w detalach – jak zrobić czysty lód?

Spiced Orange Highball Whisky Cocktail 1

Co przyciąga Cię w dobrej whisky? Aromat? Smak? Sposób produkcji? Nagrody i oznaczenia? To wszystko oczywiście ma duże znaczenie. Na początku jednak widać jej najbardziej charakterystyczną cechę – kolor. To jeden z najbardziej podziwianych i poszukiwanych atrybutów whisky. Trochę szkoda by było, gdyby przysłoniła go nieestetyczna, mleczna kostka mętnego lodu. Jak zatem do tego nie dopuścić? Jak stworzyć czysty lód?

Co mąci lód?

Chcąc rozwiązać problem, warto zacząć od jego przyczyny. Co sprawia, że lód może być mętny?

Bąbelki powietrza

Są w każdej szklance wody – nawet tej niegazowanej. Nie zawsze je po prostu widać. W większości wypadków są one dosłownie mikroskopijne i niewidoczne gołym okiem. W temperaturze pokojowej są dość ruchliwe, a przez to niezauważalne. Dopiero, kiedy są w miejscu, dają o sobie znać. A dzieje się tak, gdy zamrażamy wodę. To wtedy te bąbelki, uwięzione w lodzie, rozpraszają światło. Efekt? Mętny lód.

Mikrocząsteczki

W domowych, a nawet w gastronomicznych warunkach, nie sposób o idealnie czystą wodę. Ten tytuł jest zarezerwowany tylko dla tej destylowanej. Woda, którą pijemy na co dzień, zawiera śladowe, choć niegroźne, zanieczyszczenia. Mowa tutaj o małych ilościach soli mineralnych. Można je chociażby dostrzec na… dnie czajnika, gdzie osadzają się podczas gotowania wody. To one również wpływają na mętność lodu.

Szybkie zamrażanie

W naturalnych warunkach łatwiej o czysty lód. Dlaczego? W przyrodzie, podczas zimy, zamrażanie wody zachodzi powoli, a formująca się powłoka stałego lodu wypycha wymienione wyżej nieczystości. Dzięki temu mają czas, żeby się ulotnić. W domowej zamrażarce ten proces zachodzi dużo szybciej – zatrzymując je w kostce lodu.

Sposoby na czysty lód, które nie działają

Aby uzyskać krystalicznie czysty lód, wiele osób sięga po popularne porady znalezione w internecie. Niestety, w praktyce często zawodzą. Skąd to wynika?

Woda mineralna zamiast zwykłej

Skoro ma być przejrzysty lód, to – według tej logiki – najlepiej przygotować go z jak najczystszej wody. Na przykład tej butelkowanej, bo w końcu to ona kojarzy się z krystalicznie czystymi źródłami widocznymi często na opakowaniu. Problem w tym, że efekt bywa odwrotny od oczekiwanego. Jak wspomnieliśmy wcześniej, nawet śladowa ilość minerałów może powodować mętnienie lodu. A w wodzie mineralnej jest ich przecież znacznie więcej. W końcu skądś się bierze jej nazwa.

Gotowanie wody

Inni przekonują z kolei, że wielokrotne przegotowanie wody stanowi receptę na idealnie klarowny lód. Jest w tym ziarno prawdy: podczas gotowania szybciej ulatniają się mikropęcherzyki powietrza, a część minerałów wiąże się w sole i osadza na dnie czajnika – jak wspomnieliśmy wcześniej. To jednak tylko częściowe rozwiązanie, ponieważ ostatecznie decydujący jest sposób, w jaki woda zamarza.

Jak powstaje lód?

Aby poznać dobrze odpowiedź na to pytanie, zobaczmy, jak zazwyczaj podchodzimy do zamrażania wody w kostki.

Najpierw wlewamy wodę do pojemnika.
Następnie wkładamy go do zamrażarki. W tym momencie przesądzamy o przejrzystości lodu!
Chłodne powietrze w zamrażarce otacza pojemnik ze wszystkich stron, przez co woda zamarza równomiernie.
Lód, który tworzy się najpierw przy ściankach, stopniowo wypycha wszelkie zanieczyszczenia do wnętrza kostki i tam je „zamyka”.

Można to zaobserwować samemu – wystarczy wziąć kostkę lodu do ręki i dokładnie się jej przyjrzeć. Która jej część jest mętna, a która przejrzysta?

Oznacza to, że główną przeszkodą w uzyskaniu czystego lodu jest nie tyle sama woda, ile sposób jej zamarzania. Potwierdza to zresztą, przywołana wcześniej w tym artykule, natura – lód na jeziorach często jest krystalicznie przejrzysty, ponieważ zamarza tam w jednym kierunku, a nie jednocześnie ze wszystkich stron. To właśnie tę zasadę możemy spróbować wykorzystać jako naszą inspirację.

Przygotuj czysty lód – sposób bez skazy

Metoda, która zapewni nam sukces ma konkretną nazwę. Chodzi o zamrażanie kierunkowe (directional freezing). Polega ono na tym, by „zmusić” wodę do zamarzania wyłącznie w jednym kierunku. Dzięki temu wszelkie zanieczyszczenia są systematycznie wypychane na przeciwną stronę, zamiast zostać uwięzione w środku kostki. Jak to osiągnąć?

Specjalistyczna kostkarka

Najprostszym rozwiązaniem będzie oczywiście zakup kostkarki, która wykorzystuje zamrażanie kierunkowe. To najłatwiejsza droga do idealnie czystego, przejrzystego lodu. Jest jednak i druga strona medalu: cena. Urządzenia tego typu są zwykle wyraźnie droższe od standardowych kostkarek. Na szczęście istnieją również domowe metody, które pozwalają zbliżyć się do podobnego efektu – bez konieczności przepłacania. Wada? Wymaga to od nas więcej pracy. Ale to wyzwanie, któremu każdy może sprostać.

Metoda domowa

Pojemnik na lód

Aby woda zamarzała w jednym kierunku, trzeba ograniczyć dopływ zimna z pozostałych stron. Dlatego najlepiej sprawdzi się pojemnik o dobrych właściwościach izolacyjnych — na przykład niewielka lodówka turystyczna. Upewnij się najpierw, że zmieści się w Twojej zamrażarce.

Przegotowana woda

Warto też sięgnąć po wodę przegotowaną. Jak wspomnieliśmy wcześniej, gotowanie pomaga usunąć znaczną część zanieczyszczeń, co ułatwia uzyskanie lepszego efektu w końcowym etapie.

Czas na czysty lód

Napełnij pojemnik przegotowaną wodą i wstaw go do zamrażarki bez pokrywki. Dzięki temu zmusimy ją do tego, żeby zamarzała od góry. Dokładnie tak, jak w naturze.
Pozostaje już tylko cierpliwość – zwykle potrzeba około od 24 do 36 godzin. Po tym czasie woda powinna zamienić się w jednolity blok lodu.
Następnie wyjmij go i usuń ostrym narzędziem mętną warstwę, która zbierze się przy spodzie – to właśnie tam zostają „zepchnięte” zanieczyszczenia.
Pamiętaj o zachowaniu ostrożności!

I gotowe. Teraz wystarczy podzielić klarowną część na kostki. Nie muszą być idealnie równe. Taka nieregularność doda drinkom ciekawszego, nieco rustykalnego charakteru.

Co podawać na czystym lodzie?

Najlepiej – każdy przejrzysty koktajl. Przygotowanie krystalicznie czystego lodu wymaga sporo pracy, dlatego szkoda zużywać go do drinków ze zmiksowanymi owocami czy gęstymi dodatkami, które i tak przykryją efekt całego wysiłku. Za to miłośnicy Old Fashioned czy Whisky Highball z pewnością go docenią. Nie możemy również zapominać o koneserach klasycznej Whisky on the Rocks. Trudno o lepsze towarzystwo dla idealnie klarownego lodu niż ulubiona whisky. Na przykład Chivas Regal.